మన ప్రేక్షకులలో చాలామందికి చిత్రాన్ని ఏ విధముగా చూచి ఆనందించాలో కూడా తెలియదనడములో హేళన యెంతమాత్రమూ లేదు. దర్శకుడు చిత్రములో అక్కడక్కడ ప్రవేశ పెట్టిన సన్నివేశాలలోని అంతరార్థం గ్రహించకుండానే మన ప్రేక్షకులకు చిత్రాన్ని విమర్శించడం బాగా అలవాటైపోయింది. ఫిలిం కొరత ఏర్పడిన కరువు రోజుల్లో కొన్ని ఘట్టాలని క్లుప్తీకరిస్తే, అర్థం చేసుకోలేని ప్రేక్షకులు చాలామంది ఉన్నారు. పదకొండువేల అడుగులలో కథ మొత్తం పూసగుచ్చినట్టు చూపాలంటే వీలుపడదు. ప్రేక్షకలోకం కొంతవరకు సూక్ష్మదృష్టితో చూస్తే తప్ప యెంత మంచి చిత్రమైనా రాణించడము చాలా కష్టము.

ఒక వ్యక్తి తన గృహము నుంచి బయల్దేరి, రైలు యెక్కి, మరో గ్రామము వెళ్లి, అక్కడనుంచి యే కారుమీదనో ప్రయాణము చేసి తన స్నేహితుని వసతి జేరిన దృశ్యము చూపించలసివుందనుకోండి. దర్శకుడు ఈ దృశ్యాన్నంతా ఒక తృటి కాలంలో చూపేందుకని-క్లోజ్ షాట్ లో, తలుపువేసి బయలుదేరుతున్నట్లు, ఆ వ్యక్తి చెయ్యి గొళ్ళెము మీద చూపించి, అదే చేతిని రైలు పెట్టెకు వుండే వూస మీద, తరువాత అదే చేతిని కారు తపుపునకు వుండే హేండిల్ మీద, తిరిగి ఆ చేతిని తలుపు తడుతున్నట్లు చూపించి, ఆ చేతినే ఇంకో చేతితో కలుపుతున్నట్లు చూపిస్తే చిన్న షాటులో ఎంతో కథని యిరికించవచ్చు. ఈ షాటు చూచి మన ప్రేక్షకుడు ఆ దృశ్యాన్ని అర్థం చేసుకోలేకపోతే మన చిత్రాలు ఎట్లా రాణిస్తాయో మీరే ఆలోచించండి.

ఒక ప్రేక్షకుడు-రామరాజ్యం-మన తెలుగు లవకుశ లా రక్రి కట్టలేదని వాదిస్తాడు. అతడి వాదనలోని ముఖ్యాంశాలు-చాకలి వాడి పార్టు సరిగా చూపలేదని-సీతను అడవిలో వదలి వెళ్ళిపోతున్న లక్ష్మణున్ని ఉద్దేశించి, సీత ఏడుస్తూ పాటపాడలేదని-యీ విమర్శ ఎంత సమంజసంగా వుందో ఆలోచించండి.

దర్శకుడు కొన్ని కొన్ని చోట్ల సృష్టించిన ఘట్టాల్ని అర్థము చేసుకుంటే చిత్రము యొక్క ఘనత యెంతో విశదమౌతుంది. చాకలికి వంటికన్ను సృష్టించడములోని సారాంశము, లక్ష్మణుని మాట విని మూర్ఛపోయిన సీత వెనుకవున్న చెట్టుకొమ్మనుంచి, జతపూలలో నుంచి-ఒక పూవు రాలిపడిపోవడములోని గూఢార్థము, సీత నదిలో పదబోయే ముందు ఆ నదివడ్డునే యెండిపోయిన చెట్టుని చూపించడం లోని ఉద్దేశ్యం, సీత గర్భవతి అని చూపించే ముందు వలయాకారముగా ఉన్న దీపాలమధ్యలో జ్యోతిని చూపించడములోని వుపమానము అర్థము చేసుకోలేని ప్రేక్షులకు ’రామరాజ్యం’ యేం రుచిస్తుంది?

ప్రేక్షకునికి విశాల దృక్పథం అలవడితేనే తప్ప, దర్శకుడు యెన్ని వుద్దేశ్యాలు హృదయములో పెట్టుకొని-యెంతో శ్రమతో - తీసిన చిత్రము కూడా రాణించకుండా పోతుంది. చిత్రములోని అంశాల్ని గాఢముగా పరిశీలించి, దర్శకుడి ప్రజ్ఞాపజ్ఞల్ని విమర్శిస్తే తప్ప, మనకు మంచి చిత్రాలు రావడం దుర్లభం. తక్కువరకం హాస్యానికి అలవాటుపడి, క్రొత్త రకము పాటలకు చెవులుకోసుకు చిత్రాలని చూస్తూ వుంటే, మన దర్శకులు కూడా అదే రకము చిత్రాల్ని తీస్తూ డబ్బు గుంజుకోవడం నేర్చుకొంటారు.

–శ్రీ పైడి వెంకట్రావు

Courtesy:రూపవాణి ఆర్కైవ్స్ @ cscsarchive.org

ప్రపంచం అంతటిలోనూ మొట్టమొదట సినిమా హాలు ఇంగ్లండులోనే నిర్మింపబడింది. చలన చిత్రమునకే కాక మాట్లాడే ఫిలిమునకు కూడా ఇంగ్లండే జన్మస్థానం. మాట్లాడే ఫిల్ము ప్రప్రధమములో ఇంగ్లండులో తయారు చేయబడినది.

ఈ చలనచిత్రము యొక్క ప్రప్రధమ పరిశోధకుడు, సృష్టి కర్త ఇంగ్లండులో జన్మించాడు.

అమెరికా దేశస్థులకి ఫిలిం అంటే యేమిటో తెలియని రోజులలో ఇంగ్లండు దేశీయుడైన ఫ్రీస్ గ్రీన్ (Friese Greene) అనే అతడు, ప్రస్తుత ఫిలిం పరిశ్రమలో ఉపయోగింపబడే సెల్యులాయిడ్ ఫిలిం మీద ఒక చలనచిత్రాన్నితయారుచేశాడు.ఇదే ప్రపంచంలో మొట్టమొదట తయారు చేయబడిన చలనచిత్రం.

ఈ ఫిలిం బ్రిటిష్ పేటెంటు కార్యాలయంలో, 1889 వ సంవత్సరంలో, జూన్ 21వ తేదీన పేటెంటు చేయబడింది. ఫ్రీస్ గ్రీన్ తన మొదటి చలనచిత్రాన్ని తయారు చేసిన నాలగైదు సంవత్సరాల తర్వాత, అనగ1894 ప్రాంతముల వరకు, అమెరికా శాస్త్రజ్ఞుడైన ఎడిసన్, ఫిలిం నిర్మాణానికి పరిశోధనతో తంటాలు పడుతూనే వున్నాడు.

గ్రీన్ తన మొదటి ఫిలిమును తయారుచేయుటకు ముందనేక సంవత్సరాలనుంచీ కూడా, ఫిల్ము నిర్మాణమును గూర్చి అనేక పరిశోధనలు చేస్తూండేవాడు, అనేక దినములు రాత్రింపగళ్ళు, నిద్రాహారాములు లేక, తదేక దీక్షతో ఆలోచనలు సాగిస్తుండేవాడు.

అతని ఆలోచనలకు అంతూపొంతూ లేకుండా నెలలు, సంవత్సరాలు, గడుపుతూ, ఒక్కక్కప్పుడు తనను తానే మరిచిపోతుండేవాడు. ఒక్కక్కప్పుడతని ఆలోచనలు అతనికే కలలుగాను, ఆకాశ పుష్పాలు గానూ భ్రమింపచేసి, నిరుత్సాహం కలిగించేవి. కాని, ఆలోచనలూ, పరిశోధనలు మాత్రము యధాప్రకారం సాగుతూనే వుండేవి.

’ఎప్పటికైనా జీవరహితమైన చిత్రములను చలనచిత్రాలుగా చేసి తీరాలి’ అని దీక్షవహించాడు.

చలనచిత్ర సృష్టియే తన జీవితాశముగా, అదియే తన జీవిత లక్ష్యముగా నిశ్చయించాడు. ఎల్లప్ప్పుడూ తన లక్ష్యమును గూర్చి అనేకములైన కలలు కంటూండేవాడు.

దీనికితోడు దారిద్ర్య దేవత కూడా అతన్ని ఆశ్రయించింది.ప్రతిరోజూ దినదిన గండంగా వుండేది. అతని సంసారిక జీవితమంతా అయోమయంగా, అనేక కష్టపరంపరంలతో కూడుకొని వుండేది.అతనియొక్క జీవితమంతా నిరాశ దు:ఖములతో కూడివుండేది.

కా్, గ్రీన్ జీవితలక్ష్యమునకు మాత్రము వీటి వలన భంగం కలగలేదు. అన్నిటినీ యదార్థమైన వీరుని వలె యెదుర్కొని, చలించక తన దృక్పథమును కొంచెము కూడా మార్పు చెందనీయలేదు.

అది 1889 వ సంవత్సరంలో ఒక నాటి నిశిరాత్రి-యధారీతిగా రాత్రి పండ్రెండు గంటలవరకూ తిరిగి తిరిగి ఇల్లు చేరుకున్నాడు.తక్షణమే గ్రీన్ మందహాసం చేస్తూ పరిశోధనాలయంలోకి పోయాడు.

అది ఒక చిన్న గది. గోడలన్నీ మాత్రం సున్నం చేయబడి తెల్లగా ఉన్నాయి. ఆ తెల్లగోడలనే గ్రీన్ తన పరిశోధనలకు తెరగా ఉపయోగించేవాడు. యధాప్రకారం పరిశోధనలు ప్రారంభించాడు.

సంవత్సరాలనుంచీ కొయ్యబొమ్మల్లా నిల్చివుండే చిత్రాలన్నీ, ఆనాడు ప్రాణములు ధరించినట్లు గోడల మీద ఆడడం ప్రారంభించాయి.

ఇన్ని సంవత్సరాలుగా ఈ ఆశయం కొరకు గ్రీన్ తన రక్తమాంసముల నాహుతిచేశాడో, ఆ ఆశయం సిద్ధించింది. అటువంటి సమయంలో గ్రీన్ సంతోషానికి హద్దుంటుందా!

గ్రీన్ ఆశాజ్యోతి అప్పుడే ప్రజ్వలించింది.అనేక సంవత్సరముల నుండి అతని హృదయవీధిలోసంచరిస్తూన్న కలలూ నాడతని హృదయఫలకం మీద నిల్చి నిజస్వరూపంలో తాండవించాయి. సంవత్సరములనుండి అతని దృష్టిలో తాండవిస్తూన్న ఆకాశపుష్పములన్నీ మాలయై అతని కంఠసీమ నలంకరించాయి.

అప్పుడతనిలో నుండి పొంగి పొంగ్ వచ్చిన ఉత్సాహాన్నీ సంతోషాన్నీ ఆపుకోలేకపోయాడు గ్రీన్.

అతనిలో ఆశ్చర్యం ఆనందం ఉదభవించి, అతన్ని పిచ్చివాడిని చేశాయి.

పిచ్చి యెత్తినవాడిలా పట్టారాని సంతోషంతో వీధిలోపడి పరుగులు ప్రారంభించాడు.

అక్కడవున్ పోలీసువాడొకడాతనిని వెంటాడి పట్టుకున్నాడు.

గ్రీన్ “కొయ్యబొమ్మలకి ప్రాణాలుపోసి నా గది గోడల మీద ఆడుస్తూన్నాను, చూడు చూడు” అని ఆ పోలీసును బరబర తన గదిలోకి ఈడ్చుకుపోయాడు.

ఆ పోలీసుకూడా చూసి ఆశ్చర్యంతో కొయ్య బారి చూడడం ప్రారంభించాడు.

ఈ హడావుడంతా చుసి చుట్టుప్రక్కలవాళ్ళంతా జేరి ఆశ్చర్యపడ్డారు. తక్షణం గ్రీన్ నాల్గు విస్కీ బాటిల్సు విప్పి జన్మదినోత్సవం చేసేశాడు.

మరునాటినుంచే పారిశ్రామికలనేకులు గ్రీన్ చుట్టూ మూగటం ప్రారంభించేరు.

అక్కడక్కడనేక స్టూడియోలు బయలుదేరి ఫిలింపరిశ్రమను ప్రారంభించాయి.

’కల్నర్ రాబర్ట్ హేమిల్టన్ వెచ్’ అనే ఒక ప్రభుత్వోద్యోగికి ఈ పరిశ్రమలో అభిరుచి కలిగింది.

ఒకనాడు తన ఆఫీసుకు రావలసిందని గ్రీన్ కు కబురుచేశాడు. గ్రీన్ తన మామూలు చింపిరిగుడ్డలతో దీర్ఘంగా ఆలోచిస్తూ పరధ్యానంగా బయల్దేరాడు.

ఆఫీసుదగ్గరకు రాగానే గుమ్మం దగ్గిర నౌకరు ’నీ పేరే’మని అడిగాడు.

కాని గ్రీన్ మనస్సు అక్కడలేదు, ఆ నౌకరుకేమీ సమాధానం చెప్పలేదు. ఆ నౌకరు మళ్ళి రెండు మూడు సార్లు గద్దించి అడిగాడు.

అప్పడులికిపాడి, నిద్దురలేచినట్లు కళ్ళు నులుముకుంటూ తనకు వచ్చిన ఆహ్వానం తీసి చూపించాడు.

అది చూసి ఆ నౌకరు గ్రీన్ ను, హామిల్టన్ దగ్గరు తీసుకుపోయాడు. కొంత సంభాషణ అయ్యాక గ్రీన్ చేత ఒక ఫిలిం తీయించడానికి నిర్ణయించుకున్నాడు హేమిల్టన్.

నిర్ణయప్రకారం బెలూన్ లో పైకిపోయి, క్రింద సైన్యములను, చలనచిత్రంగా తీశాడు గ్రీన్. ఇదే ఫిలిం ప్రపంచానికి మొదటి చలనచిత్రం. ఇప్పుడీ చలనచిత్ర నిర్మాతలు కోటీశ్వరులవుతూంటే అప్పుడా చలనచిత్ర జన్మధాత కూటికి లేకచనిపోయాడు, అతని జీవితమంతా దినదిన గండములుగా గడిపాడు.

తరచూ గ్రీన్ తినుటకు తిండిలేక మలమల మాడుతూనే వుండేవాడు. అవసరం నిమిత్తం అనేక అప్పులు చేశాడు.

అంత్యదశలో అప్పులవారాతని ఆస్తిని వేలంవేసి అతన్ని ఖైదులో పెట్టించారు. ఆ విజ్ఞాన శాస్త్ర కోవిదుడు, ఫిలిం జన్మధాత గ్రీన్, బెంగతో ఆకలిబాధతో కృశించి, సలసల కాగి స్రవించిన దు:ఖాశ్రుజాలంతోమరణించాడు.

–శ్రీ ఆర్.ప్రసాద్

Courtesy: రూపాణి ఆర్కైవ్స్ @ cscsarchive.org

What the hell! మీరు తప్పకుండా ‘Where the hell is Matt?’ అనే ఈ వీడియో తప్పకుండా చూడాల్సిందే. 2006 లో మొదటి సారిగా యూట్యూబ్ లో పోస్టు చేసిన ఒక వీడియో ద్వారా ప్రపంచానికి పరిచం అయిన Matt ఇప్పుడు అతని వీడియో ద్వారా ప్రపంచం మొత్తం ఉర్రూతలూగిస్తున్నాడు.

న్యూయార్క్ టైమ్స్ లో Matt గురించి ఇలా అన్నారు. “….taking you on a gorgeous tour of some exotic and not-so-exotic locales, Mr. Harding’s video will leave you envious of his lightness of spirit. And it might even make you want to dance.” ఈ వీడియో చూస్తే అదెంత నిజమో మీకే అర్థం అవుతుంది. చూడండి.

PS:యూట్యూబ్ లాగే ఈ మధ్య వీమియో అని మరో వీడియో అప్ లోడింగ్ సర్వీస్ బాగా ప్రాచుర్యం పొందింది. ఈ క్రింది వీడియో అక్కడిదే. ఈ సైటు ప్రత్యేకత ఏంటంటే ఫాస్ట్ ఇంటర్ నెట్ కనెక్షన్ వున్న వాళ్ళు హై క్వాలిటీ వీడియోస్ చూడొచ్చు. ట్రై చేయండి.


Where the Hell is Matt? (2008) from Matthew Harding on Vimeo.

Want more? Click here.